In België krijgt één op zes koppels te maken met een verminderde vruchtbaarheid.  Dit is het geval wanneer een koppel er langer dan één jaar over doet om zwanger te worden.  Een aantal factoren kunnen samenhangen met het probleem.  In de meeste gevallen is een behandeling mogelijk.  Een beperkt aantal koppels hebben te maken met onvruchtbaarheid.

Voor emotionele steun en informatie over fertiliteitsproblemen, kun je terecht bij de vereniging De Verdwaalde Ooievaar, Netwerk Fertiliteit (09/ 220 21 11)

Grido is een patiëntenvereniging die naast medische informatie ook emotionele hulp biedt.

Op www.testjevruchtbaarheid.be en www.kinderwens.be vind je informatie over vruchtbaarheid en vruchtbaarheidsproblemen.

Factoren die een invloed hebben op een verminderde vruchtbaarheid

• De leeftijd van de vrouw.  Een vrouw van midden twintig is het meest vruchtbaar, de vruchtbaarheid vermindert naar de dertig toe, maar na de dertig neemt ze peilsnel af.  Daarom wordt ook aangeraden om bij vrouwen onder de 35 een arts te raadplegen na een jaar onsuccesvol onbeschermd vrijen en bij vrouwen boven de 35 al na zes maanden. 
• De leeftijd van de man.  Een oudere man heeft minder spermaproductie, een lager hormoonniveau en heeft kans op ejaculatieproblemen.
• Medische aandoeningen bij man of vrouw. 
• Overgewicht en ondergewicht. 
• Levensstijl: roken, alcohol en cafeïne. 
• Bij een man kan de warmte van de testikels de spermaproductie nadelig beïnvloeden.  Deze warmte kan veroorzaakt zijn door te hard te sporten, te strak ondergoed te dragen, te dicht bij een warmtebron te werken of te lang hete douches te nemen.  
• Uiteraard is het belangrijk te vrijen in de korte periode van de maand waarin de vrouw vruchtbaar is.  Gemiddeld duurt de cyclus 28 dagen en vindt de eisprong plaats op de 14de dag.  Als je een sterk onregelmatige cyclus hebt, kun je hier mee naar de dokter stappen. 

Behandeling

Wanneer het ondanks een gezonde levensstijl en regelmatig vrijen niet lukt om binnen het jaar zwanger te worden, kun je advies vragen aan de huisarts of de gynaecoloog.  De gynaecoloog kan al een eerste vruchtbaarheidsonderzoek uitvoeren. Hij of zij kan je eventueel doorverwijzen naar een specialist.  Als je een vruchtbaarheidsbehandeling overweegt, kun je beter eerst nagaan welke ingrepen worden gedekt door de ziekteverzekering.
De behandelingsmogelijkheden van vandaag zijn divers: soms volstaat een behandeling met medicatie, soms wordt dit gecombineerd met een vruchtbaarheidsbevorderende behandeling (zoals Intra Uterine Insemination).  Daarnaast bestaan er artificiële technieken, waarbij de bevruchting in een reageerbuis plaatsvindt.  Deze technieken zijn IVF (met meerdere spermacellen) of ICSI (één spermacel wordt geïnjecteerd in de eicel). 

Als behandeling niet lukt

De vooruitgang in de medische wetenschap doet geloven dat alle vruchtbaarheidsproblemen te behandelen zijn.  Bij sommige koppels slagen de behandelingsmethoden echter niet.  De beslissing om de ingrepen stop te zetten, gaat vaak gepaard met een gevoel van schuld en schaamte.  Als koppel heb je een periode doorgemaakt van telkens weer hoop en teleurstelling.  Tegelijk houdt die keuze nieuwe perspectieven in en hebben partners de kans om zich nieuwe toekomstperspectieven en gezamenlijke doelen voor te stellen.  Durf steun te zoeken bij vrienden en familie.  Dat verlicht de druk op je relatie.  Bij fertiliteitsproblemen komt het veel voor dat partners zich van elkaar gaan afwenden en zich terugtrekken in een sociaal isolement.  Praat erover met elkaar, maar probeer ook positieve gevoelens te uiten en maak tijd vrij om samen van mooie momenten te genieten.